سیم و کابل

سیم و کابل

سیم و کابل برق

سیم و کابل ساختمان از اصلی ترین تجهیزات برقی محسوب می‌شوند که در واقع اساس و پایه ساختمان سازی محسوب می‌شوند. این محصولات به زبان ساده مسیری را برای عبور جریان برق فراهم می‌کنند و باید در استفاده از آنها نهایت دقت را به کار برد تا سبب آسیب رسیدن به افراد و سایر المان های برقی نشوند. عایق سیم و کابل این وظیفه را به عهده دارد و هم از آسیب رسیدن به مغزی یا هادی سیم و کابل جلوگیری می‌کند و هم خطرات ناشی از خروج جریان برق از هادی را خنثی می‌کند. سیم کشی یک ساختمان باید در همان ابتدا انجام شود تا هم مسیرهای عبور سیم و کابل مشخص شود و هم اینکه تمامی‌انشعابات به درستی کشیده شوند.

سیم و کابل ها دارای سطح مقطع های مختلفی هستند در واقع عددی که در کنار هر سیم یا کابل می‌آید نشان دهنده قطر یا سطح مقطع آن است. مثلا سیم 1 به این معنی است که سیم دارای سطح مقطع 1 میلیمتر است. هر سیم و یا کابل دارای روکشی به عنوان عایق نیز می‌باشد و در انواع مختلف سیم و کابل ممکن است روی عایق با پوشش های دیگری مثل شیلد, آرمور و اسکرین نیز پوشانده شود که کاربردهای مختلفی را برای کابل ها ایجاد می‌کنند. در ادامه قصد داریم سیم ها و کابل ها را جداگانه بررسی کرده و با انواع مختلف آنها بیشتر آشنا شویم.

سیم و انواع آن

سیم اولین و ساده ترین عنصر برای انتقال جریان الکتریکی است و برای ارتباط بین دستگاه های مختلف استفاده می‌شود. این انتقال الکتریسیته در سیم ها به دلیل وجود فلز رسانایی است که بخش اصلی سیم را تشکیل می‌دهد و به آن هادی گفته می‌شود. این هادی می‌تواند از جنس مس, آلومینیوم و یا مس قلع اندود باشد. روی هادی از عاسق, حفاظ, زره فلزی و یا روکشی استفاده می‌شود که می‌تواند هم از آسیب رسیدن به هادی جلوگیری کند و هم از طرفی جلوی نشت جریان برق به بیرون را بگیرد.

اگر بخواهیم بر اساس نوع هادی سیم های برق را دسته بندی کنیم, انواع مختلف سیم شامل سیم برقب مفتولی, سیم برق افشان و سیم برق نیمه افشان می‌شود. به توضیح این سه دسته به صورت مختصر توجه نمایید.

سیم مفتولی

سیم مفتولی به صورت یک لایه مسی یا یک نوار رشته ای است که به نوع خشک نیز معروف بوده و به دلیل قابلیت فرم دهی داخل تابلو های برق کاربرد دارد. استفاده از این نوع مفتولی در جاهایی که نیاز به نصب دائم و حرکت ندارند مناسب است و این نوع از سیمها در اکثر مواقع به وسایل اضافی مثل سرسیمها برای اتصال احتیاج ندارند ولی احتمال شکسته شدن آنها در اثر جابجایی و حرکت زیاد وجود دارد. هادی در آنها از مس استاندارد شده با پوششی از پی .وی.سی ساخته شده است.

سیم افشان

سیم افشان از تعداد زیادی رشته های نازک مسی به هم تابیده شده تشکیل شده است که به سیم های نرم معروفند و دارای قابلیت انعطاف بالایی می‌باشند که در سیمکشی ساختمان کاربرد دارند. ساختمان این نوع سیمها مانند سیمهای مفتولی و نیمه افشان است و قابلیت انعطاف آنها نسبت به نوع نیمه افشان بیشتر است.

سیم نیمه افشان

ساختمان این سیم برق بین سیمهای مفتولی و افشان است یعنی تعداد رشته های آن از نوع افشان کمتر است و کاربرد آن مشابه سیمهای مفتولی است. فقط درمواردی که نیاز به انعطاف بیشتر نسبت به سیمهای مفتولی است, از این مدل استفاده می‌شود.

در خیلی از منابع سیم های برق را بر اساس حروف اختصاری آنها می‌شناسند به همین دلیل آشنایی با این حروف خالی از لطف نیست. معمولا جنس هادی ها , عایق و نوع کاربرد سیم و کابل ها را با حروف مشخصی که درروی روکش خارجی آن ها نوشته می‌شود , نشان می‌دهند به طوری که هر حرف معنی خاص خود را دارد.

موارد مصرف انواع سیم برق بر اساس نام اختصاری

در ادامه به معرفی موارد مصرف انواع سیم بر اساس نام مختصر آنها می‌پردازیم. به طور مثال در نقشه های برقی که برای سیم کشی ساختمان تهیه می‌شود معمولا از این حروف برای نشان دادن نوع سیم ها به کار می‌رود.

سیم (NYA)

سیم مسی تک لایه نرم با روکش پلاستیک به رنگ های سبز, زرد , سیاه, آبی و قهوه ای

مورد مصرف : نصب ثابت در محل های خشک و در داخل لوله پی وی سی و فولادی و همچنین باید بدانید استفاده از این نوع سیم در زیر گچ مجاز نیست.

سیم (NYAF)

سیم افشان که در آن رشته های نازک سیم مسی به هم تابیده شده با روکش پلاستیک به رنگ های سبز, زرد , سیاه, آبی و قهوه ای

مورد مصرف : نصب بدون حرکت در محل های خشک و در داخل لوله ی پی وی سی یا فولادی و همچنین استفاده از این نوع سیم در زیر گچ مجاز نیست.

سیم (NYM)

سیم های مسی یک لایه با عایق پی وی سی و مقاوم در مقابل رطوبت که رنگ کلاف آنها سیاه , خاکستری یا سفید است و رنگ روکش سیم های داخل آن سیاه , قهوه ای و آبی می‌باشد.

مورد مصرف: نصب ثابت در محل های خشک یا مرطوب یا زیر گچ بدون لوله یا روی مقره ( مثلا کولر)

سیم (Y)

سیمهای روکش شده با مواد پی وی سی که به دو صورت دو , سه یا چهار رشته ی به هم تابیده شده و یا تک رشته ای که اغلب تک رشته ها در رنگ های استاندارد و در کلاف های صدمتری در بازار موجود می‌باشند.

مورد مصرف: نصب ثابت در داخل لوله ی پی وی سی و فولادی برای زنگ اخبار, تلفن و سایر دستگاه های علامت دهنده.

کابل برق و انواع آن

امروزه در صنعت برق بخش عظیمی‌از توزیع انرژی الکتریکی , بویژه در فشار ضعیف بوسیله کابل ها انجام می‌گیرد. البته برای انتقال انرژی الکتریکی فشار متوسط و قوی نیز در برخی موارد از کابل های مخصوص استفاده می‌شود. کاربرد کابل ها در تاسیسات الکتریکی بسیار وسیع است. در تعریف کابل می‌توان گفت هر نوع هادی که بتواند جریان برق را از داخل خود عبور دهد و دارای عایق باشد , به طوری که ولتاژ روی سطح عایق نسبت به زمین صفر و درروی سطح سیم نسبت به زمین دارای ولتاژ فازی باشد, کابل نامیده می‌شود. کابل ها نیز مانند سیم ها دارای هادی می‌باشند که اغلب از جنس مس و یا آلومینیوم است.

همانطور که در مورد سیم ها حروف اختصاری معرفی شدبرای شناسائی کابلها نیز از حروفی استفاده می‌شود که برخی از این حروف طبق استاندارد آلمان V.D.E به شرح زیر می‌باشد :

• N کابل با هادی مسی
• NR کابل با هادی آلومینیوم
• Yعلامت عایق پرتو دور می‌باشد
•  Hعلامت ورق متالیزه می‌باشد
• T سیم تحمل کننده در کابل کشی هوایی
• R  حفاظت فولادی نواری شکل
• Y  روکش کمربندی پرتو دور
• R  هادی دایره‌ای شکل می‌باشد
• E  هادی یک رشته و دایره‌ای می‌باشد
• M  هادی چند رشته
• S  هادی بشکل مثلث

معرفی ساختمان کابل

ساختمان و اجزای تشکیل دهنده ی کابل های مخابراتی کاملا با کابل های مورد استفاده در صنعت برق فشار قوی و فشار ضعیف تفاوت دارند اما به طور کلی کابل ها همواره از دو قسمت اصلی هادی و عایق تشکیل شده اند. تفاوت کابل ها ناشی از کاربرد آنهاست یعنی نوع کارشان موجب می‌شود که جنس, شکل, سطح مقطع و تعداد هادی ها و عایق ها با یکدیگر تفاوت داشته باشند. معمولا هادی ها از نظر شکل سطح مقطع به دو شکل گرد و مثلثی وجود دارند که از حرف اختصاری r برای نشان دادن هادی با سطح مقطع گرد و از حرف s برای نشان دادن هادی با سطح مقطع مثلثی استفاده می‌شود. هادی مورد استفاده در سیم و کابل برق می‌تواند به صورت مفتولی , رشته ای , انعطاف پذیر و خیلی انعطاف پذیر باشد انتخاب مقدار انعطاف پذیری سیم و کابل به شرایط الکتریکی , مقدار انعطاف پذیری مورد نیاز, نحوه اتصال سیستم و شرایط نصب بستگی دارد.

مثلا کابل هایی با هادی مفتولی برای محل هایی که نیاز به حرکت زیاد نیست استفاده می‌شود زیرا احتمال شکسته شدن این سیم و کابل ها وجود دارد.

کابل هایی با هادی انعطاف پذیر برای محل هایی که احتمال لرزش در سیستم وجود دارد و یا نیاز به خمش شعاعی بیشتر داریم استفاده می‌شود.

از سیم و کابل های خیلی انعطاف پذیر در جاهایی که نیاز به جابجایی زیاد یا خمش بالا باشد استفاده می‌شود مثل کابل های جوشکاری      

برای عایق کردن کابل های الکتریکی بسته به ولتاژ هادی کابل از عایق های مختلفی استفاده می‌شود مثلا کاغذهای آغشته به روغن مخصوص , مواد پلاستیکی یا عایق از جنس پلی اتیلن که به نام xlpe  معروف است.

زره کابل برق چیست

زره کابل برق جهت محافظت کابل در برابر صدمات و ضربه های مکانیکی به صورت یک لایه خارجی بر روی عایق کابل کشیده می‌شود و جنس غلاف کابل معمولا از ماده PVC  و یا فلز سرب است. در مواقعی مثل دفن مستقیم کابل در زمین, خطر برخورد اجسام برنده و حتی در برابر حیوانات جونده استفاده از کابل زره دار توصیه می‌شود. در انتخاب صحیح نوع زره سیم و کابل موارد زیر باید مورد توجه قرار گیرد:

• بارگذاری کششی مورد نیاز
• اعمال فشار در طی دوره سرویس دهی سیم و کابل
• حفاظت در برابر جانوران جونده
• حفاظت در برابر صدمات مکانیکی غیر منتظره
• حداقل شعاع خمش مورد نیاز

در زیر نمونه هایی از انواع زره ها که در سیم برق و کابل برق استفاده می‌شود آمده است :

زره سیم و کابل SWA

در این نوع از زره یک لایه فولاد گالوانیزه با قطر استاندارد به دور کابل کشیده می‌شود و حداقل 90 درصد حفاظت مکانیکی را پوشش می‌دهد. حفاظت مکانیکی و قدرت کششی این زره برای سیم و کابل ها بسیار مناسب می‌باشد البته برای سختی و مقاومت بیشتر می‌توان از یک نوار فلزی روی آن استفاده کرد.

زره کابل و سیم GSWB

در این نوع از زره سیم گالوانیزه بافته شده با قطرهای 0.2 , 0.25 , 0.3 و 0.4 به دور کابل کشیده می‌شود که بیش از 80 درصد پوشش دهی دارد. استفاده از این زره مقاومت مکانیکی خوبی را ایجاد می‌کند و در مقایسه با بقیه زره ها , اجازه شعاع خمشی کمتری را می‌دهد در نتیجه این نوع زره برای جاهایی که حرکت یا لرزش وجود دارد مناسب است.

زره کابل و سیم GSTA

در این نوع از زره سیم وکابل نواری از فولاد گالوانیزه روی کابل کشیده می‌شود که ضخامت هر نوار 0.2 تا 0.4 میلیمتر برحسب قطر کابل می‌باشد. استفاده از این زره پوشش 100 درصدی را گارانتی می‌کند و در برابر ضربه مقاومت بالایی دارد ولی استحکام کششی آن متوسط است.

زره کابل و سیم برق GSFA

این نوع از زره سیم و کابل تخت بوده و از فولاد گالوانیزه با ترکیب سیم تخت به ضخامت 0.6 میلیمتر ساخته شده است. شما می‌توانید برای خرید سیم و کابل برق به صورت آنلاین به بخش سیم و کابل ساختمانی در لاله زار24 مراجعه نمایید.